Louwrien Wijers
In het noordoosten van Friesland, vlak bij de Waddenzee, woont een bijzondere inspiratiebron. Beeldend kunstenaar Louwrien Wijers bracht ooit John Cage, Joseph Beuys en de Dalai Lama bij elkaar. Vandaag stelt ze haar atelier in Ferwert open voor andere kunstenaars
We komen aan bij het terpdorp Ferwert. Als we door de Hoofdstraat lopen, valt mijn blik op een etalage met vergeelde foto’s en vol gekrabbelde vellen papier. Het blijkt een kunstatelier te zijn. Als ik naar de vitrine kijk, zie ik een foto van de Duitse kunstenaar Joseph Beuys, samen met de Dalai Lama, en lees ik iets over de componist John Cage. Ik schaam me voor mijn vooroordelen, maar hoe is het mogelijk dat je zoiets in een plattelandsdorpje als Ferwert aantreft?
Terug in Anjum kan ik dit vreemde kunstatelier niet loslaten. Ik zoek op Google naar Ferwert en Joseph Beuys en al snel ontdek ik wie hierachter zit: Louwrien Wijers. Ze is beeldhouwster en schrijfster. Zoals haar biografie laat zien: vroeger in metaal, nu in gedachten. „Hoe we samenleven, dat is de echte beeldhouwkunst!”, stelt ze. Volgens haar is de kern van het kunstenaarschap dat je zo goed mogelijk moet zijn en tegelijkertijd zo egoloos mogelijk. „Een kunstenaar moet boven non-dualiteit staan.”
Uitspraken die een frisse wind laten waaien in een tijd waarin alles vanuit economisch perspectief wordt bekeken, maar die tegelijkertijd klinken als een echo uit een ver verleden. Het verleden van de bloemenkinderen. Al snel ontdek ik ook haar band met Joseph Beuys en de Dalai Lama. Naast haar werk als beeldend kunstenaar interviewde ze Joseph Beuys in de jaren tachtig. Ze zou bijna twintig jaar lang nauw betrokken blijven bij zijn werk. Ze interviewde ook Andy Warhol, die haar adviseerde om dezelfde vragen aan de Dalai Lama te stellen, wat ze ook deed. In 1990 was zij de initiatiefneemster van de internationale conferentie in het Stedelijk Museum Amsterdam, getiteld „Art Meets Science and Spirituality in a Changing Economy“. Hier bracht ze kunstenaars, wetenschappers, spirituele leiders en economen bijeen. Tot de gasten behoorden de Dalai Lama, Robert Rauschenberg, John Cage, Ilya Prigogine, Lawrence Weiner, Stanislav Menshikov, Marina Abramović en Fritjof Capra. In paneldiscussies bespraken zij kunst, wetenschap, spiritualiteit en economie. De opnames van de paneldiscussies vormden samen een „mentale sculptuur“, een vijfdelig videokunstwerk, met één deel voor elke dag.
Hoe komt het dat ik nog nooit heb gehoord van deze bijzondere kunstenaar die zulke aansprekende, tot nadenken stemmende werken maakt? vraag ik me af. Louwrien zou echter de laatste zijn die roem zou willen voor zichzelf. Ze verwoordt het als volgt:
“We denken nog steeds dat je ergens een handtekening onder moet zetten. En natuurlijk mag je dat best doen, maar het maken van een kunstwerk heeft daar niets mee te maken. Het maken daarvan heeft te maken met jezelf loslaten. Je moet je nergens zorgen over maken. Als je denkt dat je iets kunt, moet je er niet eens aan beginnen. Je moet het helemaal op zijn beloop laten, jezelf laten komen.”
Voor wie geïnteresseerd is: kunstenaars kunnen tijdens hun werkperiode een beroep doen op de tijd en kennis van Louwrien Wijers en krijgen toegang tot haar rijke archief met interviews en opnames van evenementen. Ze worden ook ondersteund bij praktische zaken en de uiteindelijke presentatie.